Færslusafn fyrir October 2007

Bandarískur fótbolti e. Harold Pinter

Halellúja!
Það virkar.
Við sprengdum úr þeim skítinn.

Við sprengdum skítinn beinustu leið aftur uppí görnina á þeim
og útum fokking eyrun á þeim.

Það virkar.
Við sprengdum úr þeim skítinn.
Þeir köfnuðu í eigin skít!

Halellúja.
Lofaður sé drottinn fyrir allt sem er gott.

Við sprengdum þá í fokking skít.
Þeir eru að éta hann.

Lofaður sé drottinn fyrir allt sem er gott.
Við sprengdum punginn á þeim í rykflísar,
í flísar af fokking ryki.

Okkur tókst það.

Nú vil ég að þú komir hingað
og kyssir mig á munninn.

Þýðing: Kári Páll Óskarsson

Hin eina ljóðlist e. Eirík Örn Norðdahl

I

Á dögunum sagði ég, í pistli hér á Tregawöttunum, að mér virtist margt fólk vera á þeirri skoðun – nánast óafvitandi – að ljóðlist væri íslenskt fyrirbæri. Þessu til stuðnings má benda á margt, t.d. þá staðreynd að erlendar ljóðabækur fást vart keyptar í höfuðborg landsins, og eru lítið keyptar inn á bókasöfn. En auðvitað er þessi hugsunarháttur hluti af stærri og enn þröngsýnni þankagangi: Ljóðlistin er eitthvað eitt, með mögulegu viðbótinni þetta eitt lýtur ákveðnum óbeygjanlegum reglum. Lengi vel lýsti þetta sér svo á Íslandi að ljóð innihéldu sömu formreglurnar – þar fóru stuðlar og höfuðstafir fremstir í flokki, en strax í kjölfarið kom rím og liðaskiptingar. Dýrast var kveðið í margsannaða bragarhætti, sem unnu sér þegnrétt á Íslandi einn af öðrum – frá runhendum til ítalskra sonnettna – þó aðrir vinsælir hættir í Evrópu hefðu orðið út undan, til dæmis hið malasíska pantún, sem Victor Hugo gerði vinsælt – og hækan fékk ríkisborgararétt með þýðingum Helga Hálfdanarsonar um miðjan sjötta áratuginn. Þess má reyndar geta að oftar en ekki bundu þýðendur ljóð í hefðbundnum háttum í stuðla og höfuðstafi, þó þeir ættu þar ekki heima á upprunamálunum.

Hin óspjallaða bjartsýni: Spjallað við Kristínu Svövu Tómasdóttur

Kristín Svava og Dagur B. EggertssonLjóðskáldið Kristín Svava Tómasdóttir hefur verið í deiglunni um nokkurt skeið – hún hefur lesið upp hér og þar á síðustu misserum og árum, birt ljóð í Tímariti Máls og menningar og Tíu þúsund tregawöttum, tekið þátt í Ljóðasamkeppni Eddu og Fréttablaðsins, flutt pistla í Víðsjá og bloggað. Hennar fyrstu bók, Blótgælum, var því tekið með nokkurri eftirvæntingu í þeim kreðsum er telja sig fylgjast með bókmenntum, enda þótti ljóst fyrir fram að um fjári gott efni gæti verið að ræða, og þegar hún loks skreið upp í bókahillurnar fyrir um viku síðan stóð ekki á lofinu. Þröstur á Lesbókinni fór blaðrænt hnísustökk af gleði: „Besta frumraun ljóðskálds sem ég hef séð lengi […] Þetta er rödd sem þið skuluð hlusta eftir.“ Þessi yfirlýsing tvíeflist jafnvel fyrir þá staðreynd að fyrir um einu misseri lyppuðust Lesbókarstjórinn og vinur hans út af ljóðauppákomu ungra skálda niðri í bæ með „þetta er búið“ á vörunum, fullir vonleysis – en nú hefur auðsjáanlega kviknað leiðarljós í þokunni.

Tregawöttin tíu þúsund bókuðu viðtal við þessa ungu stórstjörnu íslenskrar ljóðlistar fyrir mörgum mánuðum síðan, tveimur ef ekki þremur misserum – en það tafðist í nefnd, týndist í skrifborði ritstjórnar, diktafónninn bilaði, blaðamenn flúðu land … loks fann blaðamaður Kristínu Svövu á netinu á sunnudagseftirmiðdegi í faðminum á Degi B. Eggerts …

Arngrímur Vídalín flytur Undankomu endurkvæmni

Arngrímur Vídalín flytur ljóð sitt Undankoma endurkvæmni á 3ju alþjóðlegu ljóðahátíð Nýhils. Svo útskýrir skáldið ljóð sitt:

„Endurkvæmni er meðal mikilvægari algilda í málfræði. Samkvæmt endurkvæmni geta setningar leitt af sér óendanlegt magn tilvísunarsetninga. Til dæmis geturðu tekið setningar eins og „Sigga sá bílinn“ og „bíllinn brunaði“ og skrifað „Sigga sá bílinn sem brunaði“.

Um þýðingar á Canción de jinete eftir Federico García Lorca

Federico García LorcaÞað er merkilegur talandi sem grípur sumt fólk þegar það byrjar að tala um ljóðlist, og einkennist af því að svo virðist sem fjölmargt fólk virðist alls ekki gera sér grein fyrir því að ljóðlistin er ekki einvörðungu íslenskt fyrirbæri. Menn leita upphafs módernismans í Stefáni Herði - ef ekki bara í Jónasi Hallgrímssyni - spyrja sig hvort verið geti að ljóð beri hvorki stuðul né höfuðstaf - er það þá ljóð? Ég var spurður þessarar spurningar í fúlustu alvöru á dögunum, af eldri konu, en ég átti líka kærustu á unglingsárunum sem var á því að svo væri alls ekki. Ef ég man rétt hafði hún meira og minna alla fjölskyldu sína á bak við sig í þessu, og þetta var hvorki illa gefið fólk né þröngsýnt, og umkringt kveðskap - ég hef aldrei kynnst fjölskyldu sem orti jafn mikið. Rétt er að geta þess að germanski siðurinn stuðlasetning hefur ekki tíðkast annars staðar en á Íslandi síðan hann dó út í Noregi, á 14. öld, og skyldi ekki rugla því reglubundna stílbragði saman við aðra hljóðstafasetningu (e. alliteration).

Markku Paasonen les á ljóðahátíð Nýhils

Finnska ljóðskáldið Markku Paasonen les ljóð um höfuð skáldsins á 3ju alþjóðlegu ljóðahátíð Nýhils.

Örvar les á ljóðahátíð

Örvar Þóreyjarson Smárason les á 3ju alþjóðlegu ljóðahátíð Nýhils, í Þjóðleikhúskjallaranum 13. október 2007.

söngur steinasafnarans - ný ljóðabók eftir Sjón

Söngur steinasafnaransÚt er komin hjá Bjarti bókaforlagi ljóðabókin söngur steinasafnarans eftir Sjón. Sjón, (f. 1962), er ljóðskáld og sagnahöfundur sem hóf feril sinn með útgáfu ljóðabókarinnar Sýnir, sumarið 1978. Á níunda áratugnum var hann í fararbroddi þeirra ungu skálda sem leituðust við að endurnýja íslenska ljóðlist með tækjum súrrealismans. Jafnframt því að hafa gefið út ellefu ljóðabækur hefur Sjón ritað söngtexta, líbrettó, kvikmyndahandrit og sex skáldsögur. Hann var tilnefndur til Óskarsverðlauna fyrir einn söngtexta sinna í kvikmyndinni Dancer in the Dark, og fyrir skáldsöguna Skugga-Baldur hlaut hann bókmenntaverðlaun Norðurlandaráðs árið 2005.

Gísli Hvanndal les úr Biblíu gáfaða fólksins

Gísli Hvanndal á 3ju alþjóðlegu ljóðahátíð Nýhils.

Þjónn, það er Fönix í öskubakkanum mínum e. Eirík Örn Norðdahl

Þjónn, það er Fönix í öskubakkanum mínum!Ágætir landsmenn.

Nýhil kynnir, bísperrt af stimamýkt og frjóvgað af ákefð:

*Þjónn, það er FÖNIX Í ÖSKUBAKKANUM mínum*
eftir Eirík Örn Norðdahl

Hinn undarlegi fítónn og angurgapi íslenskrar ljóðalistar, Eiríkur Örn Norðdahl, galopnar níðþröngar sjónir hennar með bók sem á sér ekki hliðstæðu í bókaútgáfu hérlendis síðan Kalda stríðinu lauk: 200 blaðsíðna þrekvirki með engu nema ljóðum: * Þjónn, það er FÖNIX Í ÖSKUBAKKANUM mínum * Ljóðin í bókinni bera „hreinni, tærri maníu“ höfundarins órækt vitni: